Yandex

Kardeşler Arası Rekabet

Kardeş rekabeti, kardeşler arasında kıskançlık, yarış ve kavgaların olması durumudur. Kıskançlık duygusu ile tanışma, genellikle aileye yeni bir bebeğin gelmesiyle olur. Aslında kıskanılan kardeş değil ebeveynlerin ilgi ve zamanının paylaşılmasıdır. Kardeşler arasında kıskançlık ve rekabet, anne babaları zaman zaman oldukça zor durumda bıraksa da normal ve sağlıklıdır. Çünkü kıskançlığın kaynağı çocukların sevmeleridir. Eğer sevme kapasiteleri yoksa kıskançlık da göstermezler. Ancak bunun dışında, kardeşler arası rekabetin farklı nedenleri de olabilir.

Kardeş rekabetinin olası diğer nedenleri nelerdir?

  • Her çocuğun kendi yeteneklerini, ilgilerini, kim olduğunu keşfetmek ve kendini kardeşlerinden ayıran özelliklerini göstermek istemesi
  • Çocukların bir takım fiziksel ve duygusal durumları ( açlık, sıkıntı, yorgunluk vb. )
  • Kardeşlerin birbirleriyle nasıl vakit geçireceklerini bilmemeleri
  • Anne ya da babanın sürekli öfkeli olduğu aile ortamı
  • Aile üyelerinin birlikte keyifli ve yeterli zaman geçirememeleri
  • Ebeveynlerin iş veya başka nedenlerden dolayı stres altında olmaları, dolayısıyla çocuklarına ayıracakları zaman ve ilginin azalması
  • Ebeveynlerin kardeşler arasındaki çatışmalar karşısında sergilediği tutum ve davranışlar

.

Kardeşlerin iyi geçinmeleri için ebeveynler neler yapabilir?

  • Çocukları birbirleriyle kıyaslamayın. Örneğin, Kardeşin senden daha yüksek notlar alıyor. Sen neden yapamıyorsun?” gibi cümlelerden kaçının.
  • Her çocuğun kendi kimliğini oluşturmasına izin verin. Onları sınıflandırmaktan ya da etiketlemekten kaçının.
  • Her çocuğun kendine özgü yeteneklerini ve başarılarını övün.
  • Rekabet yerine işbirliğine teşvik edin.
  • Çatışmaların özellikle günün hangi diliminde olduğunu anlamaya çalışın ( uykudan önce ya da yemekten hemen önce gibi. ). Var olan düzende biraz değişiklik yapmak ( akşam yemeğini daha erken bir saate almak, iyi planlanmış küçük bir etkinlik vb. ) çatışmaları engellemenize yardım edebilir.
  • Kardeşine nasıl yaklaşması gerektiğini gösterin. Oyuncaklarını ve özel eşyalarını paylaşmadan önce mutlaka sorun.
  • Adil olmak önemlidir. Daha büyük ya da daha küçük çocuklar yaşları nedeniyle farklı ayrıcalıklara sahip olabilirler. Onlara özel olduklarını hissettirin.
  • Tüm aile üyeleri için eğlenceli olabilecek etkinlikler planlayın. Çocukların birlikte keyifli vakit geçirmeleri, bir çatışma yaşadıklarında koruyucu işlevi görür. Birlikte güzel anıları paylaşmak, çözüm üretmeyi daha kolay hale getirir.
  • Her çocuğun kendine ait bir alana ve yeteri kadar zamana sahip olduğundan emin olun. Çocukların kendi seçtikleri aktiviteleri yapmaya, kardeşleri olmadan kendi arkadaşlarıyla oynamaya ihtiyaçları vardır.

Her Çocuk İçin Orada Olun

  • Mümkünse her çocuk için özel zaman ayırın. Ebeveynlerin düzenli olarak her çocukla birebir zaman geçirmesi önemlidir. En azından her gün birkaç dakika ayırmayı deneyin. Birebir kesintisiz on dakika bile çocuk için anlam taşır.
  • Her çocukla yalnız geçirdiğiniz zamanlarda, ona kardeşiyle ilgili olumlu duygularını ve kardeşinde hoşlanmadığı şeyleri sormak isteyebilirsiniz. Çocukların duygularını bilmek, onların ilişkilerini yakından takip edebilmenize olanak sağlar.
  • Aile yaşantınız hakkındaki duygu ve düşüncelerini dinleyin. Onların duygularını önemsediğinizi bilirlerse talepkâr olmayabilirler.
  • Çocukların farklılıklarını övün.
  • Her çocuğun kendisinin özel olduğunu bilmesine izin verin.

Çatışmaların Çözümü

  • Araştırmalar ebeveynlerin çocukla ilgilenmelerinin önemli olduğunu göstermektedir.
  • Çocuklar kendi çözümlerini üretmeye çalıştıklarında bunu görmeyi deneyin. Ancak daha küçük olan çocuk problemi yapılandırmak için yardıma ihtiyaç duyar. Bunun için araya girebilirsiniz. Ancak, bir çocuğa kaşı diğerinin tarafında yer almamaya çalışın. Ne olduğunu sorun ama sakin kalın.
  • Bağırmayın ve uzun öğütler vermeyin.
  • Kavgayı kimin başlattığı önemli değildir. Temel kuralları ihlal ettikleri için ikisini de eşit derecede sorumlu tutun.
  • Bir kavgada çocuklara birbirleri hakkındaki duygularını vurgulamalarına izin verin. Duygularla ilgili bağırmadan, isim takmadan veya şiddet kullanmadan nasıl konuşulabileceğini gösterin.
  • Çocuklar eleştiremeye ya da kavga etmeye başladıklarında, onlara birbirleriyle ilgili duygularını belirtebileceklerini hatırlatın. Problemi kendi kendilerine çözmeleri için yardım edin. Öneriler sunabilirsiniz ama en iyi seçeneğe onlar karar versinler.
  • Çocuklarınıza sürekli kızgın davranırsanız onlar da birbirlerine kızgın davranırlar. Öfkeyi yönetebilmek önemlidir.
  • Sakin zamanlarda onlara çatışma çözmeyi öğretin.

Ne zaman araya girmek gerekir?

  • Tehlikeli kavgaların acilen durdurulması gerekir. Çocukları ayırın. Sakinleştiklerinde ne olduğu hakkında konuşun ve şiddete izin vermediğinizi net bir şekilde belirtin.
  • Çocuklardan biri diğerine düzenli olarak fiziksel şiddet uyguluyorsa, biri diğerinden korkuyorsa bir uzman yardımı almak gerekir.

Temel kurallarla ilgili birkaç fikir

  • Bir çatışmada şiddete izin yok.
  • İsim takmak ve bağırmak yok.
  • Eğer bir oyuncak için kavga ediliyorsa oyuncak bir süre için ortadan kaldırılır.
  • Arabada kavga etmek yok. Aksi halde herkes sakinleşene dek araba durdurulur.
  • Arabada sevilen koltuğa oturmak ya da uykudan önce okunacak masalları seçmek vb. konularda ısrarcı olduklarında seçim yapabilecekleri günler belirleyin.
  • Oyuncak veya özel eşyaların ödünç alınması bir problem yaratıyorsa, ödünç alan kişinin aldığı eşyayı geri vereceği konusunda söz almaya çalışın.

Aile görüşmeleri nedir? Kardeş rekabeti konusunda nasıl yardımcı olabilir?

Büyük çocukların olduğu bir aileye sahipseniz ara sıra aile toplantıları yapabilirsiniz. Aile toplantıları, tüm aile üyelerinin olduğu, aileyi ilgilendiren kararların alındığı toplantılardır. Bu toplantılar için herkese uygun bir zaman seçip bir takım kuralları birlikte belirleyebilirsiniz. Herkes aynı fikirde olmasa bile, tüm üyelerin fikrini belirtmesine özen göstermelisiniz.

Aile toplantılarının amacı, herkesin değişik fikirlerinin olabildiğinin farkına varılmasını sağlamaktır. Toplantılarda herkesin fikrini paylaşmasına, birbirini anlamaya çalışmasına ve problemlere çözüm bulmasına izin verin. Aile toplantıları işbirliği ve sorumluluğun inşa edilmesine yardımcı olacağından, isyan ve öfke muhtemelen azalacaktır. Bu toplantılar aynı zamanda sevginin paylaşıldığı, öz saygı ve güvenin inşa edildiği toplantılardır. Çocukların gelecekteki yaşamlarına taşıyacağı tutum ve beceriler, aile hayatı içinde büyürken edindikleri tutum ve becerilerdir.

Kaynak:  University of Michigan Health System      www.med.umich.edu

Çev: Esra Alioğlu

Bu içeriği paylaşın...
Share on Facebook
Facebook
Tweet about this on Twitter
Twitter
Pin on Pinterest
Pinterest
Share on LinkedIn
Linkedin
WhatsApp'dan ulaşın.
💬 Buradayız 😊
Merhaba 👋
Powered by